loader image
Elektrikli Aktüatör Nedir, Nasıl çalışır?
  • 17 Jan 2023

Elektrikli Aktüatör, enerjiyi bir mekanik hareket biçimine dönüştürdükleri için süreçlerin otomatikleştirilmesinde kilit öneme sahiptir. Ne tür aktüatörler mevcuttur ve bunlar ne zaman kullanılmalıdır? Bu sorunun yanıtı için buradaki yazımızı okuyabilirsiniz.

İlginizi Çekebilir: Solenoid Valflerde Karşınıza Çıkabilecek 5 Sorun ve Çözümleri

Aktüatör Nedir?

Genel olarak konuşursak, bir aktüatör, bir ramrod, bir alet beslemesi veya bir valf kontrol sistemi olsun, mekanik bir sistemi kontrol etmek için kullanılan bir cihazdır. Mekanik olarak elle çalıştırılan bir cihazdan farklı olarak (saplı bir izolasyon vanası gibi), bir sinyalle kontrol edilirler.

Bu, küçük bir enerji giriş sinyalinin önemli ölçüde daha büyük bir enerji çıkışını kontrol edebildiği elektronik amplifikatörlere çok benzer bir şekilde yapılır. Bu nedenle, aktüatörler uzaktan çalıştırılabilir ve bu da onları endüstriyel kullanıma uygun hale getirir.

Aktüatörler hidrolik, pnömatik ve elektrikli olmak üzere farklı tiplerde gelir. Maksimum kuvvet, hız ve çalışma koşulları dahil olmak üzere aktüatörün tipini ve belirli özelliklerini dikkate almak önemlidir. Bu yazımızda elektrikli aktüatörlere yakından bakacağız.

Elektrikli Aktüatörler Nasıl Çalışır?

Elektrikli aktüatörler, elektrik motoru ile sağlanan tahrik kuvvetinin rotasyonel harekete dönüştürülmesini sağlayan güç aktarma elemanlarıdır. Elektrik motoru ile elde edilen tahrik kuvveti dişlilerin gövde içerisinde rotasyonel hareketini sağlar. Dişli sistemi tüm dönüş boyunca sabit tork elde edilmesini sağlar.

Elde edilen hareket, aktüatöre akuple edilmiş vananın açma-kapama işlevini yerine getirir.

Akuple edilen vananın özelliğine ve akış kontrolü ile ilgili müşteri isteğine bağlı olarak,

Açma-Kapama Kontrollü Elektrikli Aktüatör, Oransal Kontrollü Elektrikli Aktüatör, Bataryalı Elektrikli Aktüatör ve Yerinde Kontrollü Elektrikli Aktüatör olarak üretilmektedir.

İlginizi Çekebilir: Solenoid Vana Montajı Nasıl Yapılır?

Elektrikli Aktüatörlerin Kullanım Amacı

Elektrikli aktüatörler, vana kontrolünde en çok kullanılan kontrol elemanlarındandır. Elektrikli aktüatörlerin görevleri vananın açılmasını sağlamak, vanayı kapatmak ya da vanayı istenilen açıklıkta tutmak olarak özetlenebilir.

Elektrikli aktüatörler AÇ/KAPA ya da ORANSAL olarak farklı uygulamalarda kullanılabilir. Küresel vana, kelebek vana ve plug vana gibi birçok vananın kontrolünde elektrikli aktüatör kullanılır.

Elektrikli aktüatörlerin kullanılma sebepleri,

  • Elektriğin her yerde ulaşılabilir olması
  • Az enerji tüketimiyle yüksek moment elde edilebilmesi
  • Ürünlerin uzun ömürlü olması.
  • Ürünlerin daha kompakt ve hafif olması.
  • Hassas oransal kontrol imkanı.
  • Yüksek koruma sınıfı.
  • Geniş çalışma gerilimi aralığı.
  • Geniş maksimum dönme açısı toleransı.

Elektrikli Aktüatörün Avantajları

Üç ana aktüatör tipinin hepsinin avantajları ve dezavantajları vardır ve hangisinin kullanılacağını bilmek kritik öneme sahiptir. Potansiyel olarak tehlikeli bir atmosferle uğraşıyorsanız, hidrolik veya pnömatik çok yararlı olabilir, ancak hassas kontrol gerekiyorsa, bir elektrik motoru daha uygundur.

Elektrikli aktüatörler verimlidir ve sıkı bir şekilde kontrol edilebilir. Bu, elektrikli aktüatörlerde diğer sistemlere göre daha hassas hareketlerin mümkün olduğu anlamına gelir. Örneğin, otomatik bir parmak freze, işleme sırasında eksenleri sıvı bazlı bir sistemden daha hassas bir şekilde hareket ettirebilir. Bunun nedeni kısmen, elektrik enerjisinin sıvı bazlı bir sistemde olabileceği gibi "sızmasının" bir yolu olmamasıdır.

Elektrikli aktüatörlerle bilgisayar kontrolünün gerçekleştirilmesi, diğer aktüatör sistemlerine göre çok daha kolaydır. Bunun nedeni, bir gerilim veya akım sinyalini bir pnömatik sistemdeki basınçlı hava basıncı gibi başka bir fiziksel olguya dönüştürmek zorunda kalmaya karşı, kontrol sinyalinin halihazırda bir gerilim veya akım olmasıdır. Ne kadar az adım olursa, bu o kadar hızlı gerçekleşebilir. Ayrıca bilgisayar kontrol sistemi, sensörlerden ve aktüatörün kendisinden gelen verileri daha kolay kabul edebilir ve daha doğru konumlandırma kontrol sinyalleri geliştirebilir. Darbe genişliği modülasyonu (PWM) gibi gelişmiş aktüatör rutinleri, bir sinyalin görev döngüsünün bir robotik kolun hareketini yavaşça artırmak için değiştirilebildiği ve daha karmaşık hareket profilleri oluşturduğu hızlı bir şekilde geliştirilebilir.

Elektrik kontrollerinde dikkate alınması gereken tek nokta, kablo tesisatında elektromanyetik parazit ve direnç bulunmasıdır. Bu sorunların her ikisi de son çıkış komutunda ve dolayısıyla aktüatörün son konumunda kolaylıkla hatalara yol açabilir.

Hemen SMSTORK marka elektrikli aktüatörlerimizi inceleyin, satış ekiplerimizle iletişime geçerek size en uygun elektrikli aktüatörünüzün siparişini tamamlayın.